De S-bahn is een populair middel van openbaar vervoer in Berlijn en wordt dagelijks gebruikt door gemiddeld 1,2 miljoen mensen mensen die naar hun werk gaan, toeristen, junkies, muzikanten, studenten en feestgangers. Jaarlijks weet de S-bahn zelfs 371 miljoen mensen te verwerken.

De naam S-bahn is al ontstaan in 1930 en tevens de afkorting voor Stadtschnellbahn of Schnellbahn, hoewel er in de volksmond altijd S-bahn gezegd wordt. De S-bahn maakt zijn naam waar want het is een snel vervoersmiddel als je de stad wil doorkruizen, Berlijn is nou eenmaal groot maar de S-bahn maakt het reizen een stuk makkelijker. Praktisch is het ook, want met je kaartje voor de S-bahn kun je ook gebruik maken van de U-bahn, de bus en de tram.

Praktische zaken

Frequentie:

Vergeet je kaartje niet af te stempelen

De meeste lijnen van de S-bahn hebben een basisfrequentie van 1 trein per 20 minuten, die overdag op sommige trajecten wordt aangevuld tot een tienminutendienst. Door bundeling van lijnen bestaat er op de bovengenoemde hoofdassen een zeer frequente dienst. Het traject tussen Westkreuz en Ostkreuz is bijvoorbeeld een erg druk traject (hier komen onder andere de S9, de S7, de S3 en de S75 langs), en hier hoef je bijna nooit langer dan 5 minuten te wachten. Ben je ergens buiten het centrum, bijvoorbeeld in Potsdam, dan kan het soms wel 20 minuten duren. Langer dan 20 minuten hoef je bijna nooit te wachten (onder normale omstandigheden).

Kaartjes:

De vervoersbewijzen die je op elk station kunt kopen zijn op alle netten geldig. Dat wil zeggen, het net van de S-bahn, de U-bahn, de bus en de tram. De trein valt als enige buiten de normale kaartjes van het BVG.

Je kunt enkele kaartjes kopen, dagkaarten, meerdere dagkaarten en maandkaarten. Voor al deze kaarten geldt hetzelfde, je kunt ze overal gebruiken. Je kunt voor meer informatie over prijzen kijken op mijn algemene pagina over het openbaar vervoer in Berlijn.

S-bahn lijnen

Momenteel telt het Berlijnse S-bahnnetwerk 331 kilometer spoor, van dat spoor maken dagelijks 15 verschillende S-bahn lijnen gebruik en jaarlijks ruim 3,5 miljoen mensen.

De drukste trajecten zijn de Stadtbahn (de hooggelegen spoorbaan oost-west, hier komen onder andere de S9, de S7, de S3 en de S75 langs), de Noord-zuidtunnel en de Ringbahn, de ringlijn rond de stad. Dit zijn dan ook de lijnen die je als toerist het beste kunt ontwijken tijdens de spitstijden.

S1: Wannsee – Oranienburg
S2: Blankenfelde – Bernau
S25: Teltow Stadt – Hennigsdorf
S3: Erkner – Ostbahnhof
S41: Gesundbrunnen – Gesundbrunnen (Ringbahn)
S42: Gesundbrunnen – Gesundbrunnen (Ringbahn)
S45: Hermannstraße – Flughafen Berlin-Schönefeld
S46: Westend – Königs Wusterhausen
S47: Südkreuz – Spindlersfeld
S5: Westkreuz – Strausberg Nord
S7: Potsdam Hauptbahnhof – Ahrensfelde
S75: Spandau – Wartenberg
S8: Hohen Neuendorf – Zeuthen
S85: Waidmannslust – Grünau
S9: Spandau – Flughafen Berlin-Schönefeld

Het net van alleen de S-Bahn in Berlijn


Actuele routeplanner

Voor de meest actuele informatie en vertrektijden kun je het beste kijken bij de routeplanner van het BVG, de BVG is het vervoersbedrijf van Berlijn (routeplanner in het Engels). Hier kun je ook exact de route plannen van punt A naar punt B.

[table “27” not found /]

Geschiedenis van de S-bahn

Ooit zijn de eerste lijnen van de S-bahn gebouwd om omliggende dorpjes te verbinden met het centrum van Berlijn. Al in 1870 reden de eerste S-bahnen in en rond Berlijn, de Ringbahn als één van de oudste die al in 1871 in gebruik ging. De grote groei van de bevolking maakte de S-bahn populair en zo kwam het dat er steeds meer lijnen werden aangelegd, waaronder de Wannseebahn in 1891.

Na de eerste wereldoorlog kwam de vraag naar elektriciteit en slaagde de S-bahn er ook in om de treintjes op stroom te laten rijden.

In tijden van het Deutsche Reich en Hitler werd de S-bah door de Deutsche Reichsbahn geëxploiteerd. In die tijden werden er vele nieuwe trajecten en stations gebouwd die allen moesten zorgen voor succes voor de nieuwe wereldhoofdstad Germania.

Na de tweede wereldoorlog was een deel van het S-bahn traject bij station Friedrichstrasse volgestroomd met water. De mogelijkheid om van west naar oost Berlijn te reizen via station Friedrichstrasse was er dus niet meer. Tijdens de Berlijnse muur werd ook de Ringbahn afgesloten, de ronde baan die om het centrum rijdt.

West-Duitse politici en vakbonden riepen de burgers op om de S-Bahn te boycotten. Het aantal reizigers op de West-Berlijnse lijnen nam in de jaren daarna inderdaad af. In Oost-Berlijn bleef de S-Bahn een belangrijk vervoersmiddel. Na een staking in 1980 werd een groot deel van het net in West-Berlijn niet meer bereden. De verwaarlozing nam sterk toe.

Op 9 januari 1984 nam de Berliner Verkehrsbetriebe (BVG), o.a. de exploitant van de Berlijnse metro, het West-Berlijnse S-Bahnnet over. Er werd veel materiaal en tijd gestoken in de opbouw van de S-bahn, deze won dan ook meer aan populariteit. Maar nog steeds is aan de S-Bahn is heel duidelijk te zien dat het in oost Duitse handen is geweest. Op bijna elk station staat een mevrouw klaar om om te roepen welke lijn eraan komt, waar hij naartoe gaat, wanneer je ingestapt moet zijn en wanneer hij weg rijdt. Voor mij overbodig en het lijkt erop dat ze op deze manier de mensen aan het werk willen houden. Jullie kennen vast wel het bekende “einsteigen bitte” en het “zurückbleiben bitte!” wat vaak door een norse oude vrouw door de luidsprekers wordt geroepen.

Inmiddels is de S-bahn in zijn geheel in handen van de Deutsche Bahn AG, en niet zoals de U-bahn in handen van de BVG. Ook het uiterlijk van de S-bahn is in al die jaren sterk veranderd. Tegenwoordig zijn het moderne treinen die wat weg hebben van de sprinters van de Nederlandse spoorwegen. Ze zijn goed toegankelijk en de stoelen zijn netjes gestofferd. Wat wil je nou nog meer voor je goedkope BVG kaartje?