Reichstag

Het Reichstaggebouw (meestal Reichstag genoemd of Rijksdag in het Nederlands) is de plek waar sinds 1999 de Duitse Bundestag zetelt. Ook de verkiezingen van de Duitse bondspresident vinden hier sinds 1994 elke 5 jaar plaats. Naast een belangrijk gebouw voor het parlement van Duitsland is het ook een mooi gebouw om te bezoeken, de architectuur, het uitzicht vanuit de koepel en zijn imposante uitstraling maakt de Reichstag voor mij één van de mooiste bezienswaardigheden van de stad.

IMG_0575 Reichstag

IMG_0571 Reichstag

Geschiedenis van de Reichstag

Het oorpsronkelijke Reichstaggebouw werd door de architect Paul Wallot uit Frankfurt in 1884 ontworpen. In 1894 opende de Reichstag in een spannende nieuw renaissance stijl in de wijk Tiergarten (momenteel behoort dit gebied Mitte toe). Tot 1918 zetelde hier de Reichstag van het Duitse keizerrijk, daarna het parlement van de Weimar republiek.

Reichstagbrand

Een hevige brand die uitbrak in 1933 heeft ervoor gezorgd dat het gebouw zwaar beschadigd werd, de “Reichstagbrand” wordt het voorval ook wel genoemd. Vrijwel zeker is dat de brand is aangestoken, wie de schuldige is geweest is tot op vandaag de dag nog niet zeker. Er wordt veel gesproken over de Nederlander Marinus van der Lubbe, maar niet iedereen is het eens met de veroordelingen over hem. Of van der Lubbe het nu wel of niet heeft gedaan, zal waarschijnlijk nooit meer opgehelderd worden. Feit is wel dat de brand de aanzet was voor Hitler om de noodtoestand uit te roepen. Daarmee begon in feite de nazi-dictatuur. Als het aan Hitler lag, had het gebouw nu niet meer bestaan. Hij vond de Reichstag maar lelijk.

Berlin, Reichstag

Koude oorlog

Tijdens de Koude Oorlog werd het gebouw hersteld en er werd zoveel mogelijk geprobeerd om het gebouw in oude staat te herbouwen. De Reichstag was echter allang niet meer het statige symbool voor Duitsland. Het gebouw stond nog op het nippertje van West-Berlijn, op slechts een paar meter afstand liep de Berlijnse Muur. De Reichstag stond inmiddels  voor een gescheiden land met een gedeelde hoofdstad. Met deze gedachte in het achterhoofd werd in 1971 besloten het gebouw niet meer te gebruiken voor politieke doeleinden en kreeg het de functie van Duits Historisch Instituut toebedeeld. Inmiddels zetelde de Bundestag (het parlement van de Bondsrepubliek Duitsland) in Bonn.

Berlijn 1986,1987 096De Berlijnse Muur liep vlak langs de Reichstag – uit de fotoserie een gedeeld Berlijn

Hoewel Berlijn sinds 1990 weer  hoofdstad is van een herenigd Duitsland zetelden de federale staatsorganen lange tijd nog steeds in Bonn. Pas toen in 1999  de verbouwing van het oude Reichstaggebouw klaar was, keerde de Bundestag eindelijk terug naar Berlijn.

Berlijn 1990 014Het Reichstaggebouw in 1990 – vlak na de val van de Berlijnse Muur. 

De Reichstag heeft een veelbewogen geschiedenis. Lees daar hier meer over geschiedenis van de Reichstag.

Hedendaagse functie van de Reichstag

Toen Berlijn in 1990 weer één stad werd, was dat ook het begin om weer te denken dat de Reichstag weer de huisvesting van het parlement kon worden. Het heeft wat jaren geduurd maar in 1999 was het toch echt zover, het Duitse parlement kwam terug in de Reichstag! Een historisch moment, politici uit West- en Oost Berlijn samen in één gebouw. Overigens had het niet veel gescheeld of de Duitse politiek was in Bonn gebleven. Tijdens de stemming voor Bonn of Berlijn hebben 338 bondsdagleden voor Berlijn gekozen en 320 voor Bonn.

Vandaag de dag zetelt de Bundestag weer in het Rijksdaggebouw, je kunt de kamer zelfs bezoeken (je moet je hiervoor wel online aanmelden). De plenaire zaal is 1.200 m2 groot en vooral de enorme bondsadelaar (Bundesadler) aan de muur maakt indruk. Het 2,5 ton wegende kunstwerk van aluminium staat als symbool voor de Duitse staat.

Reichstag binnen

IMG_0565 Reichstag

Reichstagkoepel

Eind jaren ’90 is het uiterlijk van de Rijksdag voorgoed veranderd, Sir Norman Foster was de architect die de moderne koepel heeft ontworpen. De Reichstag had altijd al een koepel (zie historische foto), maar deze is zwaar beschadigd door bombardementen in de oorlog.

De nieuwe koepel staat voor transparantie in de werking van de democratie. De architect heeft rekening gehouden met de historische vondsten die tijdens de verbouwing aan het licht kwamen. Zo is er een door Sovjetsoldaten aangebrachte graffiti te bewonderen, met in cyrillisch schrift geschreven kreten als: “Hitler kapot!”, en: “Sergej en Yuri waren hier”. Foster is er in ieder geval uitstekend in geslaagd om een mooie balans te vinden tussen het historische en het moderne.

IMG_2626 Reichstag

IMG_2671 Reichstag

IMG_2642 Reichstag

IMG_2670 Reichstag

IMG_2653 Reichstag

Vanaf het dak van het gebouw kan men door deze koepel de vloer van de hoofdetage en daarmee ook het vergaderende parlement zien. Moderne architectuur gaat hier hand in hand met een historisch monument, de Reichstag wordt daarom wel eens als een voorbeeld van post-modernisme genoemd. Hier nog een aantal feitjes op een rij:

  • De koepel heeft een diameter van 38 meter
  • De koepel heeft een hoogte van 23,5 meter
  • De koepel weegt 1200 ton
  • De koepel kostte 600 miljoen DM
  • De koepel begroet dagelijks 8.000 bezoekers en heeft tijdens zijn hele leven al 18 miljoen mensen mogen ontvangen
  • De koepel biedt een prachtig uitzicht over Berlijn

IMG_2660 Reichstag

IMG_2636 Reichstag

DIGITAL CAMERA

De Reichstag bezoeken

Adres:
Platz der Republik 1, 11011 Berlin-Tiergarten

Website:
www.bundestag.de.

Openingstijden:
dagelijks geopend van 8:00 tot 24:00 (de laatste bezoekers mogen uiterlijk om 22:00 naar binnen).

Openbaar vervoer:
met de S-Bahn tot station Brandenburger Tor. Met de U-Bahn naar station Bundestag. Of met bus 100, 200, 248, 257 of 348 uitstappen voor de deur.

Entree:
gratis. Je kunt er voor kiezen om een audiogids te nemen.

Minder validen:
goed begaanbaar, er gaat een lift naar de koepel.

Let op – bezoek vooraf aanmelden!

Als je de Reichstag wilt bezoeken dien je je vooraf aan te melden. Dit kan bij de Reichstag zelf, maar makkelijker is het om je online aan te melden (www.bundestag.de). Je kunt online aangeven hoelaat je wilt komen en je krijgt een bevestiging per e-mail. Zonder bevestiging kun je de Reichstag niet inkomen. De ingang heeft wat weg van de douane, alle bezoekers worden uitvoerig gecontroleerd.
(Laatste update: 11 februari 2014)

32 reacties

  1. Hoi Marjolein,

    Geweldige blog heb jij gemaakt zeg, echt fantastisch! Liep lang te dubben wel/niet gaan naar Berlijn maar je blog heeft me over de streep gehaald! ;-)

    Heb zoals aangegeven op je site mijn bezoek voor de koepel aangevraagd, vraag me alleen af als je een tijd/datum doorkrijgt heb je dan ook nog met wachttijden te maken en heb je enig idee hoe lang die zijn? (Ik ga het eerste weekeinde in augustus as)

    Wim

    Plaats een reactie
    • Hallo Wim,

      een goede keuze heb je gemaakt! Berlijn is geweldig :-). In principe zijn er dan geen wachttijden meer bij de Reichstag. Je moet je wel melden en door de controle maar dat gaat allemaal vrij snel. Binnen 5 minuten sta je binnen!

      Veel plezier!

      Groeten,
      Marjolein

      Plaats een reactie
  2. Hallo,
    Volgende week maandag tot en met donderdag zijn wij in Berlijn. Nu wil ik voor 2 personen reserveren voor een koepelbezoek aan de Reichstag. Alle data zijn binnen die periode al niet meer beschikbaar. Erg vreemd, zijn er soms werkzaamheden of is er nog een andere manier om binnen te komen?

    Plaats een reactie
    • Uiteindelijk is het gelukt, gewoon naar het kantoortje gaan schuin tegenover de Reichstag. Er was nog voldoende plek op een aantal tijden. Wel een uur in de rij gestaan en uiteraard een ID meenemen.

      Plaats een reactie
  3. ik ben nu bezig met een werkstuk over Berlijn, en dit helpt super goed!
    Je verteld het op een duidelijke en overzichtelijk manier, 1882039 keer beter dan Wikipedia!
    Heel erg bedankt!

    Plaats een reactie
  4. Hoi Marjolein,

    Woon zelf ook in Duitsland en ben vaak in Berlijn. Donderdag dan voor het eerst naar de koepel in de Reichstag. Weet jij of je mag fotograferen?

    Alvast dank voor je antwoord en succes met je leuke blog.

    Groetjes Michaela

    Plaats een reactie
    • Hoi Michaela,

      ja mag fotograferen, daar heb je ook geen speciaal fotopas voor nodig. Wel is het noodzakelijk om je bezoek vooraf aan te melden. Mocht je dat nog niet gedaan hebben, het kan hier.

      Veel plezier!
      Marjolein

      Plaats een reactie
  5. Wij waren vorig weekend in Berlijn, aangemeld om 9 uur ‘s ochtends, in het kantoor aan de overkant. Om half 2 mochten we naar binnen. Had ik zeker niet willen missen. Met de audioguide, in het Nederlands, werd uitgelegd wat er allemaal te zien was.
    Leuke site, veel aan gehad.

    Plaats een reactie
  6. Wij gaan einde mei, Hemelvaartsweekend, naar Berlijn. Ik heb al gereserveerd om in de televisietoren te eten. We zouden ook graag naar de Reichtstag gaan, maar ik geraak niet aangemeld. Er zijn telkens verbindingsproblemen, al een week lang. Is het adres misschien veranderd of mogen we niet meer binnen? Groetjes en ik heb al veel plezier van je blog gehad.

    Plaats een reactie
  7. Hoi Marjolein,
    Ik ga binnenkort met een groepje vrienden naar Berlijn, ook de Reichstag staat op ons programma :))
    Is het overdag of juist ‘s avonds mooier om naar boven te gaan?
    Alvast bedankt, Guido

    Plaats een reactie
    • Hallo Guido,

      als je Berlijn nog niet zo goed kent is het denk ik leuker om overdag te gaan. Puur om het feit dat het dan makkelijker is om wat van de omgeving te herkennen, het uitzicht is namelijk prachtig. ‘s Avonds zul je daar wat minder van zien. Het is ook een beetje een persoonlijke keuze denk ik.

      Groetjes en veel plezier,
      Marjolein

      Plaats een reactie
  8. Hallo.
    Moet je je nu nog steeds van te voren aanmelding indien je de koepel van het Reichstag wilt bezoeken?
    En hoelang van te voren?
    Wij willen eind april gaan.
    b.v.d.

    Plaats een reactie
    • Hallo Ria, dat geldt nog steeds ja. Een paar dagen van tevoren is meestal genoeg. Groetjes, marjolein

      Plaats een reactie
  9. Hallo Marjolein

    Wat is op dit moment de situatie m.b.t. het bezoeken van de Reichstag? De link die op je site staat werkt niet (meer). Op de site van de Reichstag zie ik wel dat ik me op kan geven voor een rondleiding maar niet voor een individueel bezoek?

    Bedankt alvast!

    Plaats een reactie
  10. Hallo,

    Ik heb een vraag. Ik ga naar Berlijn in een week dat de koepel gesloten is voor publiek. Nu las ik dat een bezoek aan het dakterras wel mogelijk is. Weet iemand of bezoek aan het dakterras alleen ook de moeite waard is?

    Groet,
    Dorien

    Plaats een reactie
  11. Hallo Marjolein,
    Wat een leuke site heb jij gemaakt zeg!
    Ik hoop dat ik me heel goed ga vermaken in Berlijn.
    De nuttige tips, op deze website, zullen vast goed van pas komen.
    Misschien kunnen we daar eens afspreken voor een bakje vers gemaalde koffie?
    Of een lekker stokbroodje, haha.
    Oder meine große Deutsche Bratwürst!

    Haha, ja.
    Groetjes Peter.

    Plaats een reactie
  12. Aanmelding vanuit Nederland is binnen een week geregeld {einde oktober 2012}. Vroeger gaan loont i.v.m. wachtrijen. Ga je aansluitend koffie drinken in het dakcafe, mag je niet in de serre. Ontbijten mag daar wel. Dus overweeg een ontbijtje aldaar. Fenomenaal uizicht. Bewaking is, evenals in Joods museum, minstens zo streng als op de luchthaven.

    Plaats een reactie
  13. Vandaag hier geweest. Ook niet binnen kunne komen maar de buitenkant was al zeker de moeite waard! Wat een groot een mooi gebouw

    Plaats een reactie
  14. Hoi Marjolein,

    Wat een leuke site / blog.
    Erg informatief en leuk om te lezen.
    Wij gaan morgen t/m zondag, lees net dat Reichstag dan niet meer gaat lukken. Helaas.

    Succes verder met je blog.

    Groetjes
    Saskia

    Plaats een reactie
    • Beste Saskia,

      In principe zou het bezoek van de koepel op zaterdag of zondag nog moeten kunnen lukken, als je vandaag de aanvraag verstuurt. Wel is het goed mogelijk dat door drukte vanwege het lange Hemelvaartsweekend alle plaatsen al volgeboekt zijn. In elk geval, wie niet waagt, wie niet wint. Moet je alleen wel even op vrijdagavond je mail kunnen checken om te kijken of je aanvraag gelukt is!

      Jurjen

      Plaats een reactie
  15. Vandaag voor niets naar de Reichstag gegaan. Alleen te bezichtigen als je 3 dagen vooraf online boekt. Jammer. Ik was er al 2 keer geweest maar had met een vriendin graag de koepel willen rondlop.

    Plaats een reactie
  16. ik was afgelopen weekend in berlijn en je moet je tegenwoordig 6 tot 8 weken van te voren via internet aanmelden. voor groepen is de aanmeldtijd iets korter.

    Plaats een reactie
    • Waar heb je die informatie vandaan, Jess? Want dan is er in een week tijd een hoop veranderd. Ik heb 16 juli een e-mail gestuurd of ik op 19 juli kon bezoeken, en op 18 juli kreeg ik een reactie dat ik langs mocht komen de 19e. Kan dus gewoon binnen enkele dagen.

      Jurjen

      Plaats een reactie
      • dit werd ons verteld bij de reichstag. dus ik heb het ook gewoon gehoord daar. is alleen maar beter toch als het ook binnen een korte tijd kan.

        Plaats een reactie
        • Hoi,
          Dan is dit weer veranderd. Wij kregen twee dingen te horen. Voor de koepel moet je minstens drie dagen van te voren reseveren, om het gebouw te bezichtigen moet je 2 tot 3 weken van te voren boeken. Volgens deze gegevens is het dus een gesplitste bezichtiging. Wij waren op 20 April in Berlijn.
          Groetjes annemieke

          Plaats een reactie
  17. Hoi Marjolein, leuke blog met erg overzichtelijke thema’s! Hoop door wat berichtjes enkele tips te kunnen geven, waar meer mensen iets aan hebben dan enkel mijn bezoek! Net weer bezoek gehad en misschien is het volgende je al bekend: de Reichtag is gesloten voor publiek – tenzij je van te voren bent aangemeld! Dit met de terreurdreiging die er in november/december was.

    Er zijn slechts twee mogelijkheden om toch binnen te komen: aanmelden op http://www.bundestag.de/besuche/kuppel.html of bij het restaurant Käfer, op het dakterras van de Reichstag (http://www.feinkost-kaefer.de/dt_bundestag/).
    Alle rondleidingen zijn vol tot mei, dus dit is voor de bezoeker in april geen optie. Gaan eten in het restaurant Käfer echter wel.
    Je moet je hoe dan ook aanmelden, want de politie dient je gegevens te hebben. Je moet ook je paspoort meenemen en je wordt gecontroleerd voordat je de Reichtag binnengaat (en binnen nogmaals).

    Het restaurant heeft verschillende tijden om te eten, maar is redelijk prijzig. Twee oplossingen: Of je gaat om 15.30 tot 16.30 uur voor ‘Kuchen’ (die zijn heerlijk, doch prijzig), óf je meldt je aan voor eten/Kuchen en je gaat níet naar het restaurant. Eenmaal bovenop de Reichtag heb je toegang tot de koepel en het dakterras; niemand controleert of je daadwerkelijk naar het restaurant gaat. Binnen is binnen en dan mag je blijven tot 24.00 uur. Gratis en voor niks! Wél aanmelden (en het liefst drie dagen als optie hebben) en toch nog in de rij aansluiten die ontstaat doordat er zoveel mensen dienen te worden gecontroleerd. Succes!

    Plaats een reactie
    • Het wordt weer iets eenvoudiger om de Reichstag te bezoeken! Dit vond ik gisteren:

      Die Kuppel und Dachterrasse des Reichstagsgebäudes können ab Gründonnerstag (21. April) wieder von Einzelpersonen nach Anmeldung besucht werden. Dies gelte auch für Besucher, die ausschließlich die Reichstagskuppel sehen wollten, ohne andere Angebote des Besucherdienstes zu nutzen, teilte der Bundestag am Mittwoch mit. Die Kuppel ist täglich von 8 bis 24 Uhr geöffnet. Letzter Einlass 23 Uhr. Die Besichtigung ist kostenfrei.

      Aanmelding is dus nog wel verplicht.

      Plaats een reactie
  18. Wij gaan op 11 mei naar Berlijn toe. Ik heb al heel wat keertjes deze site bezocht, en weten nu de leuke plekken om te bezoeken. Heel veel dank .
    Barbara.

    Plaats een reactie

Links naar deze pagina

  1. Berlijn | Annelyse - [...] Reichstag Dit was één van mijn absolute favoriete bezienswaardigheden. Een ferm staaltje integratie van moderne architectuur en bewaren van …
  2. Berlijn vanuit de lucht - berlijn-blog.nl - [...] bundespresident vinden hier sinds 1994 elke 5 jaar plaats. Met zijn prachtige glazen koepel is de Reichstag zeker een …

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>