Alexanderplatz is een groot plein in Berlijn, gelegen in de wijk Mitte. Door zijn centrale ligging is het één van de bekendste en belangrijkste pleinen van de stad. Vanaf Alexanderplatz zijn veel bezienswaardigheden te belopen en zit je snel bij leuke barretjes en restaurantjes in Mitte.

Mijn persoonlijke tip, doe in de zomer eens een drankje op het terras van club weekend. Lekker genieten van een cocktail en een prachtig uitzicht over Alex en de rest van de stad.

IMG_8641 Een week vakantie in Berlijn

Geschiedenis Alexanderplatz

Ontstaan van Alexanderplatz

Vroeger lag Alexanderplatz net buiten de stadsmuren van Berlijn en is eigenlijk ontstaan als markt. Rond het jaar 1700 ging Alex nog onder de naam Ochsenplatz door het leven en werden er veel levensmiddelen verhandeld. Later werd Alex ook nog gebruikt vol wolmarkten en imposante parades.

Zijn huidige naam heeft Alexanderplatz te danken aan de gelijknamige Russische tsaar, Alexander I. In 1805 werd de Ochsenplatz officieel omgedoopt tot Alexanderplatz. Rond deze tijd begon ook het karakter van het bekende handelsplein te veranderen. De nadruk kwam meer te liggen op het pas geopende trein station in plaats van op de markt.

Topjaren 20e eeuw

Alex beleefde zijn topjaren in het begin van de 20e eeuw. Enorme warenhuizen als Tietz (1904–1911), Wertheim (1910–1911) en Hahn (1911) werden gebouwd.

Tweede wereldoorlog

Tijdens de tweede wereldoorlog was Alexanderplatz een gewild doelwit. De grote bunker die verborgen zat onder het plein kregen vele luchtaanslagen te verduren. Ook de zware bombardementen die voornamelijk plaats vonden in 1945 maakten het er niet beter op. Zoals bij veel geruïneerde monumenten in Berlijn werd ook voor Alexanderplatz een wedstrijd georganiseerd om het plein nieuw doel te geven. Alexanderplatz moest een socialistisch plein worden met goede verkeersverbindingen. De DDR knapte het gehele plein vervolgens op, het werd groot en nieuw. Maar ook identiteitsloos en saai met typische communistische gebouwen, zoals het Hotel Stadt Berlin en het grote warenhuis Kaufhof. Het hart van het gebied werd uitsluitend voor voetgangers en het verkeer werd via vier wegen langs het plein geleid.

Ook over architectonische smaak valt niet te twisten, hoewel niet ontkend kan worden dat Alexanderplatz nog steeds de thuisbasis is van vele belangrijke bezienswaardigheden in Berlijn. Het is zeker de moeite waard om eens naar het oosten van het plein te gaan, daar vind je namelijk het voormalig administatiegebouw van Karstadt AG. Het is een gigantisch blok welke dateert uit 1930/31 en werd gebruikt als hoofdkwartier van de politie na de oorlog.

De Fernsehturm, de bekendste bezienswaardigheid, is rond de 60er jaren gebouwd. Als de zon schijnt vormt zich zo rond het middaguur een groot kruis op het plaatstaal van de toren. Dat was niet voorzien door het felle antireligieuze regime in de DDR en werd in de volksmond dan ook al gauw “De wraak van de Paus” genoemd.

Alex als Verkeersknooppunt

In de tweede wereldoorlog werd Alexanderplatz een belangrijk verkeersknooppunt maar dat is het vandaag de dag nog steeds. Het station Berlin Alexanderplatz is een druk en groot station en staat met de trein en S-bahn in verbinding met het centraal station van Berlijn, Berlijn Hauptbahnhof.

Op station Alexanderplatz stoppen verschillende middelen van vervoer:

  • Verschillende regionale treinen (lijnen RE1, RE2, RE7 en RB14)
  • S-Bahn treinen (lijnen S5, S7, S75 en S9)
  • U-bahn treinen (lijnen U2, U5 en U8)
  • Trams (M2, M4, M5, M6)
  • Bussen (100, M48, 200, 248 en TXL)
  • Nachtbussen (N5, N8, N42 en N65)

Volgens de BVG, de Berliner Verkehrsbetriebe, is Alexanderplatz één van de balangrijkste overstapstations van de stad. Dagelijks stappen zo’n 120.000 mensen hier om. Overstappen op Alexanderplatz is geen pretje kan ik je overigens vertellen. Het station beslaat een grote oppervlakte en als je moet lopen van de S-bahn naar de U-bahn kun je het beste rekening houden met een paar minuten lopen.

Bezienswaardigheden op Alexanderplatz

IMG_0323 FernsehturmFernsehturm

Dit is de TV toren van Berlijn, en met zijn 368 meter hoogte het grootste gebouw van Berlijn. Je kunt de Fernsehturm ook in om te genieten van het uitzicht of om te eten. Als bezoeker kun je maximaal op 203 meter hoogte komen wat je een verbazingwekkend mooi uitzicht geeft over de stad. Bij helder weer kun je tot maximaal 40 kilometer voor je uit staren. Doordat de Fernsehturm zo in het centrum staat zul je veel andere bezienswaardigheden herkennen. Vaak staan er lange wachtrijen bij de Fernsehturm dus je kunt het beste vroeg, of vlak voor sluitingstijd gaan. Eenmaal binnen ben je zo boven want de lift brengt je met 5 meter per seconden zo omhoog.

Marienkirche

De Marienkirche is een bekende kerk in Berlijn. De kerk ligt in de Karl-Liebknecht-Straße (vroeger Kaiser-Wilhelm-Straße) vlakbij de Alexanderplatz. Hoe oud de kerk precies is is nooit bewezen, dat hij van voor 1292 is wel bekend. De kerk werd veel genoemd in oude verhalen. Na de tweede wereldoorlog was de Marienkirche de enige grote kerk in Berlijn die nog gebruikt kon worden. Van oorsprong is de kerk Romeins / katholiek maar vandaag de dag is het een protestantse kerk.

Park inn hotel

Het Park inn hotel in Berlijn is het hoogste hotel van Duitsland en is gebouwd tussen 1967 en 1970. Met zijn 132 meter hoogte haalt hij net de helft van de Fernsehturm, desondanks is het een enorm gebouw. Ook de Fernmeldeturm auf dem Schäferberg moet het hotel qua hoogte voor laten gaan, maar het Park Inn hotel in Berlijn is toch het derde hoogste gebouw van Berlijn.Het hotel heeft een casino en een panorama restaurant.

Je kunt het Park inn hotel boeken via booking.com.

Rotes Rathaus

Elk stadsdeel van Berlijn heeft zijn eigen gemeentehuis, dit komt nog voort uit de geschiedenis toen alle wijken nog dorpen op zich waren. Maar dit gemeentehuis in Berlijn Mitte is het algemene gemeentehuis van Berlijn geworden toen de stad werd samen gevoegd. Het huidige Rathaus is sinds 1911 in gebruik, hoewel op deze plek al vanaf de middeleeuwen een gemeentehuis stond. Het nieuwe Rathaus heeft zijn naam te danken aan de rode bakstenen waarmee het gebouw is opgezet.

Weltzeituhr

Dit is dé ontmoetingsplek voor allerlei groepen jongeren die zich op Alexanderplatz treffen. Er hangen ook wel eens wat bedelende junkies rond die de klok niet ten goede komen, wel is het leuk om de Weltzeituhr eens goed te bekijken.De klok is gebouwd in 1969 als onderdeel van de heropbouw van het Alexanderplatz. Weltzeituhr laat de actuele tijd zien op elke plek van de wereld, verdeeld in de 24 tijdzones. Het kunstwerk weegt 16 ton en is 10 meter hoog. De top van de klok is versierd met een model van het zonnestelsel, welke in een minuut rond draait.

Alexanderplatz in de boeken?

In 1929 heeft Alfred Döblin een boek geschreven met de titel “Berlin Alexanderplatz”. Na Hitlers machtsovername zou het gedurende veertien jaar noch in Duitsland, noch daarbuiten herdrukt worden. Döblin was jood, expressionist, socialist, arts in een Berlijnse arbeiderbuurt, kortom een ‘ongewenst’ schrijver van ‘ontaarde’, ‘on-Duitse’ boeken.

Het verhaal achter het boek:

Een kleine crimineel, Franz Biberkopf, net uit de gevangenis, raakt verwikkeld in de onderwereld. Wanneer zijn criminele leermeesters de prostituee doden, die Biberkopfs steun was, realiseert hij zich dat hij niet meer uit deze onderwerleld kan komen, omdat hij daar te diep in zit.

In 1980 is het bekende boek verfilmd door Rainer Werner Fassbinder. Het werd uiteindelijk een 13 delige serie met een duur van 15,5 uur.